Successieplanning begint vóór uw nalatenschap: zo voorkomt u onnodig hoge erfbelasting

Het moet gezegd: de tarieven op het vlak van erfbelasting (successierechten) zijn niet populair en liggen bij velen onder ons dan ook zwaar op de maag. U kent de veelgehoorde uitspraak: ”Het vermogen is opgebouwd met geld dat al eens belast werd, en bij een overlijden wordt het nog eens afgeroomd. Het houdt niet op!”

U wenst hieraan iets te doen maar gebeurt dit wel altijd op een correcte (wettelijke) manier? Ook wordt wel eens vergeten dat een evenwichtige successieplanning veel meer is dan enkel een besparing aan erfbelasting. Volgens ons moet er een goed evenwicht gevonden worden tussen de volgende vier pijlers:

1. Het familiale karakter: wie erft wat, en wordt iedereen gelijk behandeld?
2. Het financiële karakter: het kan niet de bedoeling zijn dat de ouders plots moeten inboeten op levenscomfort.
3. Het juridische karakter: hoe is het huwelijkscontract opgebouwd, en moet dit document al dan niet aangepast worden?
4. Het fiscale karakter: hoe wordt de erfbelasting berekend?

We stellen ook vaak vast dat de termen erfbelasting en erfrecht vaak verward worden met elkaar. Kijk bijvoorbeeld naar samenwonenden: zij worden veelal belast zoals gehuwden, maar zij erven niet automatisch van elkaar. Bij gehuwden zijn immers andere juridische regels van toepassing dan bij (wettelijk) samenwonenden. Een misvatting die verregaande gevolgen kan hebben. Samenwonenden (al dan niet wettelijk) moeten dan ook actie ondernemen!

Ook vinden we soms nog clausules in (vaak oudere) huwelijkscontracten met negatieve gevolgen op het vlak van erfbelasting. Vermoedelijk om de langstlevende partner een extra bescherming te garanderen. Maar hoeft dit nog? En kan dit niet anders geregeld worden?

Wie een fiscale planning wenst, moet dus met veel factoren rekening houden. Ook moet u opletten dat bij een specifieke actie de remedie niet duurder uitvalt dan de kwaal. Afhankelijk van het huwelijkscontract kan een echtpaar immers 500.000 euro aan beleggingen én 500.000 euro aan vastgoedwaarde per kind nalaten met minder dan 8% erfbelastingen. We stellen vaak vast dat een verdere planning plots niet meer aan de orde is.

Zowel voor roerend als onroerend goed kunt u de volgende vuistregel hanteren (van toepassing in Vlaanderen):

“250.000 EUR x 2 (ouder 1 en ouder 2) x aantal kinderen”, wat resulteert in een gemiddelde fiscale kost van minder dan 8%.

Om deze factuur verder te laten dalen, is een schenking een veelgebruikte oplossing. Maar dit mag u enkel doen met vermogen dat u niet nodig heeft om te rentenieren. Want zoals de kinderen zeggen: ‘gegeven is gegeven’.

U merkt dat u met veel elementen rekening moet houden. Onze experten helpen u hier graag bij. Op basis van uw persoonlijke situatie en uw specifieke wensen maken we relatief snel een overzicht en berekening van de successiefactuur. Verder geven we u met een ‘quick scan’ een aantal oplossingen die ervoor zorgen dat uw wensen fiscaal geoptimaliseerd worden.

• Bereken eerst de factuur aan erfbelasting op het huidige moment, dus zonder verdere stappen.
• Bereken uw toekomstig levensonderhoud, gevolgd door een inschatting van het spaarkapitaal dat u hiervoor moet behouden.
• Het ‘overtollig’ vermogen kan overgedragen worden in een evenwichtige planning, waardoor de hoogste successieschijf vermeden wordt.
• Vergeet uw partner niet te beschermen!
• Vraag u wel af of de bestaande bescherming nog noodzakelijk is en dit niet teveel belastingen kost.
• Vergeet uw onderneming niet in het hele verhaal.
• Herevalueer de uitgevoerde planning regelmatig, rekening houdend met de (gewijzigde) familiale context en de fiscale wetgeving die voortdurend wijzigt.